AAG AP - Archiwum Archidiecezji Gnieźnieńskiej. Akta Protektora Wychodźstwa
AAN - Archiwum Akt Nowych
APM - Akta Ambasady RP w Moskwie
APL - Akta Ambasady RP w Londynie
APP - Akta Ambasady RP w Paryżu
CAP - Centralna Agencja Polska w Lozannie
MSZ - Ministerstwo Spraw Zagranicznych
MW - Akta Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego
AANKWD - Archangielskij Archiw Narodnogo Komissariata
Wnutriennich Dieł - Archiwum Ludowego Komisariatu Spraw Wewnętrznych w Archangielsku
AAR - Archivio PP. Assunzionisti. Roma Archiwum oo. Assumpcjonistów w
Rzymie
AAW - Archiwum Archidiecezji Warszawskiej
ABMK - Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne
abp - arcybiskup
AChO - Archiw Chmielnickoj Obłasti Archiwum Obwodu Chmielnickiego
AChU - Administratiwno-Choziajstwiennoje Uprawlenije - Zarząd
Administracyjno-Gospodarczy
ad instar - na wzór, na sposób
ad interim - czasowo
ad nutum amovibile - z możliwością odwołania
ad nutum amovibile S. Sedis - z możliwością odwołania przez
Stolicę Apostolską
ad personam - dotyczący danej osoby
ad solam missam - święcenia kapłańskie dla odprawiania tylko
mszy św.
ADL - Archiwum Diecezji Lubelskiej
AH - Acta Hlondiana. Materiały do życia i działalności kard.
Augusta Hlonda, prymasa Polski 1881-1946, zebrał ks. S. Kosiński SDB, Ląd
n. Wartą 1966-1990 (mps).
AIP - Archiwum Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie
AK - Armia Krajowa
AMAD - Archives du Ministère des Affaires Etrangères. Archives
Diplomatiques, Serie Z - Europe-Rusie 1918-1940 Archiwum Ministerstwa Spraw
Zagranicznych w Paryżu. Archiwum Dyplomatyczne, Seria Z Europa-Rosja 19181940
AMK AKS - Archiwum Metropolitalne Krakowskie. Akta Kardynała Sapiehy
AMO - Archiw Mogilowskoj Obłasti Archiwum Obwodu Mohylewskiego
AOCh - zob. AChO
ARA - American Relief Administration - Amerykańska Administracja Pomocy
ASBUK - Archiw Służby Bezpeky Ukrajiny w Kyjewi (ukr.) - Archiwum Służby
Bezpieczeństwa Ukrainy w Kijowie
ASBUŻ - Archiw Służby Bezpeky Ukrajiny w Żytomyri (ukr.) Archiwum Służby
Bezpieczeństwa w Żytomierzu
ASSR - Awtonomnaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika Autonomiczna
Socjalistyczna Republika Sowiecka
AUFSBA - Archiw Uprawlenija Fiedieratiwnoj Służby Biezopasnosti po
Archangielskoj Obłasti - Archiwum Federacyjnej Służby Bezpieczeństwa Obwodu
Archangielskiego
AUFSK - Archiw Uprawlenija Fiedieratiwnoj Służby Kontrrazwiedki w
Sankt-Pietierburgie - Archiwum Zarządu Federacyjnej Służby Kontrwywiadu w
Sankt Petersburgu
AUFSKRFRSO - Archiw Uprawlenija Fiedieratiwnoj Służby Kontrrazwiedki
Rossijskoj Fiedieracji po Riespublikie Siewiernaja Osietija - Archiwum Zarządu
Federacyjnej Służby Kontrrwywiadu Federacji Rosyjskiej Republiki Północnoosetyjskiej
AZSSR - Azierbajdżanskaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika
Azerbejdżańska Socjalistyczna Republika Sowiecka
BAM - Bajkało-Amurskaja Magistral Magistrala Bajkalsko-Amurska
BBK - Biełomorsko-Bałtijskij kanał Kanał Białomorsko-Bałtycki
BBŁag - Biełomorsko-Bałtijskije Łagieria - łagry nad Kanałem Białomorsko-Bałtyckim
BIEŁOMORSTROJ - Biełomorskoje stroitielstwo białomorskie budowy
birytualista - kapłan mający prawo odprawiać mszę św. w dwu obrządkach:
łacińskim i wschodnim
BKUL - Biblioteka Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego
BPLS - Biblioteka Polska w Londynie. Teki Bolesława Boym-Szcześniaka
BSSR - Biełorusskaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika Białoruska
Socjalistyczna Republika Sowiecka
BWO - Biełorusskij Wojennyj Okrug - Białoruski Okręg Wojenny
CAFSBRF - Centralnyj Archiw Fiedieratiwnoj Służby Biezopasnosti Rossijskoj
Fiedieracji - Centralne Archiwum Federacyjnej Służby Bezpieczeństwa Federacji
Rosyjskiej
CAFSBRFNP - Centralnyj Archiw Fiedieratiwnoj Służby Biezopasnosti
Rossijskoj Fiedieracji. Sledstwiennyje akty niemcew priwołżskich
Centralne Archiwum Federacyjnej Służby Bezpieczeństwa Federacji Rosyjskiej.
Akta śledcze Niemców Nadwołżańskich
CDAHOU - Centralnyj Derżawnyj Archiw Hromadśkych Objednań Ukrajiny w Kyjewi
(ukr.) - Centralne Archiwum Państwowe Organizacji Społecznych Ukrainy w Kijowie
CGAOOU - Centralnyj Gosudarstwiennyj Archiw Obszcziestwiennych Organizacyj
Ukrainy - Centralne Archiwum Państwowe Organizacji Społecznych Ukrainy
CGASP - Centralnyj Gosudarstwiennyj Archiw Sankt-Pietierburga - Centralne Państwowe
Archiwum Sankt Petersburga
CIK - Centralnyj Ispołnitielnyj Komitiet - Centralny Komitet Wykonawczy
CKW - Centralny Komitet Wykonawczy
CSSR Congregatio Sanctissimi Redemptoris Zgromadzenie Najświętszego
Odkupiciela - redemptoryści
curatus - duszpasterz na samodzielnej placówce, nie posiadający
praw proboszcza
CZEKA - Czriezwyczajnaja Komissija - Nadzwyczajna Komisja zob. WCzK
d. - dieło, sprawa, akta personalne w archiwum
DALSTROJ - Dalniewostocznoje stroitielstwo budowy dalekowschodnie
de facto - faktycznie
de iure - prawnie
DPU - Derżawne Polityczne Uprawlinnia (ukr.) - Państwowy Urząd Polityczny
DPZ - dom priedwaritielnogo zakluczienija - więzienie śledcze
DPZa - "Duszpasterz Polski Zagranicą"
DWK - Dalniewostocznyj kraj - kraj dalekowschodni
D/Z - dom zakluczienija - więzienie
egzarcha - przełożony kościelny w Kościele obrządku wschodniego, z władzą
zwyczajną zastępczą, zarządzający w imieniu papieża, patriarchy lub
arcybiskupa
EK Encyklopedia Katolicka
ekskomunika - największa kara kościelna, polegająca na wykluczeniu ze społeczności
wiernych oraz pozbawieniu możliwości korzystania z sakramentów św. i praw
w Kościele
f. - fond - zespół akt w archiwum
fabkom - fabricznyj komitet - komitet fabryczny
filialista - duszpasterz w kościele filialnym
finotdieł - oddział finansowy banku państwowego
f.m. - fungens munerum - spełniający obowiązki
FSB - Fiedieratiwnaja Służba Biezopasnosti - Federacyjna Służba Bezpieczeństwa
GAChO - Gosudarstwiennyj Archiw Chmielnickoj Obłasti - Państwowe
Archiwum Obwodu Chmielnickiego
GAIO - Gosudarstwiennyj Archiw Irkutskoj Obłasti - Państwowe Archiwum
Obwodu Irkuckiego
GARF - Gosudarstwiennyj Archiw Rossijskoj Fiedieracji - Państwowe
Archiwum Federacji Rosyjskiej
GASP - Gosudarstwiennyj Archiw Sankt-Pietierburga - Państwowe Archiwum Sankt
Petersburga
GAWO - Gosudarstwiennyj Archiw Winnickoj Obłasti - Państwowe Archiwum
Obwodu Winnickiego
GAŻO - Gosudarstwiennyj Archiw Żytomirskoj Obłasti - Państwowe Archiwum
Obwodu Żytomierskiego
GIC - Gławnyj Informacionnyj Centr Ministierstwa Wnutriennich Dieł
Rossijskoj Fiedieracji - Informacyjne Centrum Ministerstwa Spraw Wewnętrznych
Federacji Rosyjskiej
GOU - Gosudarstwiennoje Obłastnoje Uprawlenije - Wojewódzki Zarząd Państwowy
GPU - Gosudarstwiennoje Politiczieskoje Uprawlenije - Państwowy Zarząd
Polityczny (1922-1934, kontynuacja CZEKA)
GPU CzON - GPU Czasti Osobogo Naznaczienija - GPU Oddział Specjalnego
Przeznaczenia
GUGB - Gławnoje Uprawlenije Gosudarstwiennoj Biezopasnosti - Zarząd Główny
Bezpieczeństwa Publicznego
GUŁag - Gławnoje Uprawlenije Łagieriej i Trudowych Posielenij - Zarząd
Główny Obozów i Osiedli Pracy
GUPWO - Gławnoje Uprawlenije Pogranicznoj i Wnutrienniej Ochrany - Zarząd
Główny Ochrony Pogranicza i Ochrony Wewnętrznej
HIRP - Hoover Institute East Central European, Collection on War, Revolution
and Peace. Stanford, California Instytut Hoovera Europy Wschodniej i Centralnej.
Kolekcja dotycząca wojny, rewolucji i pokoju
HIVA - Hoover Institute..., jw. Władysław Anders Collection - Instytut
Hoovera... Kolekcja Władysława Andersa
ibidem - tamże
in exilio - na wygnaniu
infułat - zob. protonotariusz apostolski
INO GPU, INOTDIEŁ GPU - Inostrannyj Otdieł GPU - Wydział Zagraniczny GPU
irregularitas - trwała przeszkoda ustanowiona przez prawo kościelne,
która czyni niedozwolonym zarówno przyjęcie, jak i wykonywanie święceń
ISCz - Informacionno-Sledstwiennaja Czast' - Wydział Informacyjno-Śledczy
ISO - Informacionno-Sledstwiennyj Otdieł - Wydział Informacyjno-Śledczy
ispołkom - ispołnitielnyj komitiet - komitet wykonawczy,
egzekutywa
ITŁ - Isprawitielno-Trudowyje Łagieria - Obozy Pracy Poprawczej
k. karta
KAM - "Kronika Archidiecezji Mohylewskiej"
KAMM - "Kronika Archidiecezji Mohylewskiej i Diecezji Mińskiej"
Kandałaksza - miasto w europejskiej części ZSSR w obwodzie murmańskim.
Port na Morzu Białym, ważny węzeł kolejowy
KAP - Katolicka Agencja Prasowa
KARŁag łagry k. Karagandy w Kazachstanie
KASSR - Karielskaja Awtonomnaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika
Karelska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Sowiecka
KBR - Kabardino-Bałkarskaja Riespublika Republika Kabardyjsko-Bałkarska
KDŁ - "Kronika Diecezji Łuckiej"
KDŁŻ - "Kronika Diecezji Łucko-Żytomierskiej"
KFSSR - Karieło-Finskaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika
Karelo-Fińska Socjalistyczna Republika Sowiecka
KGB - Komitiet Gosudarstwiennoj Biezopasnosti Komitet Bezpieczeństwa Państwowego
(od 1954 kontynuacja MGB)
Kiem, Kiem' - miasto na wybrzeżu karelskim, obóz przejściowy i siedziba USŁON
KK - Kodeks Karny
KKDW - "Kurenda Kurii Diecezjalnej Wileńskiej"
K/Ł - koncłagier' - obóz koncentracyjny (termin używany do 1932)
kol. kolumna
komandirowka - kompania, oddział
Komi ASSR - Komi Awtonomnaja Sowietskaja Socialisticzieskaja Riespublika Komi
Autonomiczna Socjalistyczna Republika Sowiecka
Komintern - Kommunisticzieskij Internacionał Międzynarodówka Komunistyczna
(sztab światowej rewolucji)
Komsomoł - Kommunisticzieskij Sojuz Mołodioży Komunistyczny Związek Młodzieży
KPK - Kodeks Prawa Karnego
KPP - Komunistyczna Partia Polski
KRA - kontrriewolucionnaja agitacija agitacja kontrrewolucyjna
KRD - kontrriewolucionnaja diejatielnost' - działalność
kontrrewolucyjna
KRO - Kontrrazwiedocznyj Otdieł - Wydział Kontrwywiadowczy
KSMB - Kommunisticzieskij Sojuz Mołodioży Biełarussii - Komunistyczny Związek
Młodzieży Białorusi
KUL - Katolicki Uniwersytet Lubelski
Kuziema - miejscowość na północ od Kiemi
KZN - Katolicki Związek Narodowy (Volksverein)
MAGŁag - łagry w kraju Magadan
mansjonarz - kapłan bez obowiązków duszpasterskich, lecz zobowiązany do
odprawiania mszy św. i śpiewania tzw. officium parvum; także
wikariusz w parafii, funkcjonujący na specjalnych prawach
MDŁ "Miesięcznik Diecezji Łuckiej"
MDP - "Miesięcznik Diecezji Pińskiej"
MGB - Ministierstwo Gosudarstwiennoj Biezopasnosti - Ministerstwo
Bezpieczeństwa Państwowego (1946-1953, kontynuacja NKWD)
Miedwieżja Gora Miedgora, Niedźwiedzia Góra, Miedwieżjogorsk - miasto na
północnym brzegu jeziora Onega; od połowy lat trzydziestych siedziba zarządów
BBK i BBŁag
modus vivendi - sposób istnienia
MPP - "Miesięcznik Pasterski Płocki"
mps maszynopis
MWD - Ministierstwo Wnutriennich Dieł Ministerstwo Spraw Wewnętrznych
(1953-1954)
LWO - Leningradskij Wojennyj Okrug - Leningradzki Okręg Wojskowy
Ł/P - Łag/Punkt - punkt łagrowy
NCKW - Najwyższy Centralny Komitet Wykonawczy
NEP - Nowaja Ekonomiczieskaja Politika - Nowa Polityka Ekonomiczna, zapoczątkowana
przez Lenina w 1922 r.
nepman - prywatny przedsiębiorca; kategoria ludzi ostro represjonowanych
n.g. - nastojaszcziego goda - bieżącego roku
NKGB - Narodnyj Komissariat Gosudarstwiennoj Biezopasnosti - Ludowy
Komisariat Bezpieczeństwa Państwowego (1941-1946 równolegle z NKWD, w 1946
NKWD i NKGB zostały połączone i przemianowane na MGB)
NKID - Narodnyj Komissariat Inostrannych Dieł - Ludowy Komisariat Spraw
Zagranicznych
NKWD - Narodnyj Komissariat Wnutriennich Dieł - Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych
(od czerwca 1934 do 1946, kontynuacja GPU)
NKWS - Narodnyj Komisariat Wnutrisznich Spraw (ukr.) - Ludowy Komisariat
Spraw Wewnętrznych
NPASSR - Niemcew Powołżja Awtonomnaja Sowietskaja Socialisticzieskaja
Riespublika Autonomiczna Socjalistyczna Republika Sowiecka Niemców Powołża
OABMK - Ośrodek ABMK KUL
OAGS - Otdieł Aktow Grażdanskogo Sostojanija - Wydział Akt Stanu Cywilnego
obł. - obłast' - obwód, województwo
OFMCap Ordo Fratrum Minorum Capuccinorum - Zakon Braci Mniejszych Kapucynów
kapucyni
OGPU - Obiedinionnoje Gosudarstwiennoje Politiczieskoje Uprawlenije
Zjednoczony Państwowy Zarząd Polityczny (1923-1934) zob. NKWD
OO - Osobyj Otdieł - Wydział Specjalny
OOP - Osobyj Otdieł Polgranicy - Specjalny Oddział Granicy Polskiej
OP - Ordo Fratrum Praedicatorum - Zakon Kaznodziejski - dominikanie
OSBM - Ordo Sancti Basilii Magni - Zakon św. Bazylego Wielkiego - bazylianie
OSO - Osoboje Sowieszczanije - kolegium specjalne przy GPU/NKWD, zaoczny sąd
administracyjny
PANKWD - Pietrozawodskij Archiw NKWD - Archiwum NKWD w Pietrozawodsku
PAC - Proces Arcybiskupa Cieplaka i 14 księży. Zarys sprawozdawczy
z ilustracjami, pod redakcją Juliana Leszczyńskiego, Moskwa 1923,
Wydawnictwo Krasnaja Now'
PCK Polski Czerwony Krzyż
penitencjariusz - spowiednik
per procuram - za pośrednictwem
PIECZŁag, PIECZORŁag - łagry w sąsiedztwie rzeki Peczory
PK - "Przegląd Katolicki"
PKa - "Przewodnik Katolicki"
PKK - Politiczieskij Krasnyj Kriest - Polityczny Czerwony Krzyż
PMS Polska Macierz Szkolna
p.o. - pełniący obowiązki
POW - Polska Organizacja Wojskowa
PP - połnomocznoje priedstawitielstwo - przedstawicielstwo pełnomocne
PPD "Piński Przegląd Diecezjalny"
PRL Polska Rzeczpospolita Ludowa
Profintern - Międzynarodówka komunistycznych związków zawodowych
pro tempore - czasowo
protonotariusz apostolski - infułat, kapłan nie będący biskupem, ale mający
prawo noszenia infuły podczas uroczystych obrzędów religijnych
PSB - Polski słownik biograficzny
PW - "Przegląd Wschodni"
pw. - pod wezwaniem
rabkom - raboczij komitiet - komitet robotniczy
RFSR - Radianśka Federatywna Socialistyczna Respublika (ukr.) - Federacyjna
Socjalistyczna Republika Radziecka
RGIADW - Rossijskij Gosudarstwiennyj Istoriczieskij Archiw Dalniego Wostoka -
Rosyjskie Państwowe Archiwum Historyczne Dalekiego Wschodu
RK - "Roczniki Katolickie"
rkp rękopis
RKP(b) - Rossijskaja Kommunisticzieskaja Partija (bolszewikow) Rosyjska
Komunistyczna Partia (bolszewików)
RSFSR - Rossijskaja Sowietskaja Fiedieratiwnaja Socialisticzieskaja
Riespublika Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Sowiecka
SAM - Schematyzm archidiecezji mohylewskiej
SCJ Congregatio Sacerdotum a Sacro Corde Jesu Zgromadzenie Księży Najświętszego
Serca Jezusowego - sercanie
SDB Salesiani di Don Bosco salezjanie
SDLŻ Schematyzm diecezji łucko-żytomierskiej
SDM - Schematyzm diecezji mińskiej
SDP - Schematyzm diecezji pińskiej
SDPło - Schematyzm diecezji pińskiej obrządku łacińskiego
SDPo - Schematyzm diecezji podlaskiej
SDT - Schematyzm diecezji tiraspolskiej
SDW - Schematyzm diecezji wileńskiej
seksot - siekrietnyj sotrudnik tajny współpracownik GPU/NKWD
w więzieniu lub łagrze, donosiciel
s.g. - siego goda - bieżącego roku
SIBŁag - Sibirskije Łagieria - łagry syberyjskie OGPU
SIEWURŁag - Siewiernyje Uralskije Łagieria łagry na północnym Uralu
SIEWWOSTŁag - Siewierno-Wostocznyje Łagieria - łagry na północnym
wschodzie (Kołyma, Magadan i inne)
SŁag - Sołowieckije Łagieria - łagry sołowieckie
SŁON - Sołowieckije Łagieria Osobogo Naznaczienija - łagry sołowieckie
specjalnego przeznaczenia (od końca lat dwudziestych Siewiernyje Łagieria
Osobogo Naznaczienija - łagry północne specjalnego przeznaczenia)
SO - siekrietnyj otdieł tajny oddział
spiecposielenije - zesłanie na specjalnych warunkach
SPO Siekrietnyj Politiczieskij Otdieł Tajny Oddział Polityczny
SRSR - Sojuz Radianśkych Socialistycznych Respublik (ukr.) - Związek
Socjalistycznych Republik Radzieckich
SSSR - Sojuz Sowietskich Socialisticzieskich Riespublik - Związek
Socjalistycznych Republik Sowieckich
suspensa a divinis - kara kościelna, która zabrania
wykonywania władzy święceń i czynności służby Bożej
SWIR', SWIRŁag - łagier położony wzdłuż rzeki Swir', na jednym z odcinków
budowy BBK, pomiędzy jeziorami Onega i Ładoga
TChr Towarzystwo Chrystusowe
TIEMŁag - Tiemnikowskije Isprawitielno-Trudowyje Łagieria system łagrów w
Mordwińskiej ASSR (nazwa pochodzi od miasta Tiemnikow w środkowej Rosji)
TJ - Towarzystwo Jezusowe, jezuici
Torgsin - państwowy urząd wymiany walut zagranicznych na ruble
TP - "Tygodnik Powszechny"
trojka - sąd zaoczny, złożony z trzech oficerów GPU/ /NKWD,
skazujący w trybie administracyjnym
UBB, UBBŁag - Uprawlenije Bieł-Bałt-Łagieriej - Zarząd Łagrów Kanału
Białomorsko-Bałtyckiego
UCHTPIECZŁag - łagry wokół wzniesionego przez więźniów osiedla Uchta
nad rzeką Peczorą (Komi ASSR)
UGB - Uprawlenije Gosudarstwiennoj Biezopasnosti - Zarząd Bezpieczeństwa Państwowego
UK - Ugołownyj Kodeks - Kodeks Karny, zob. KK
ukr. ukraiński
UNKWD - Uprawlenije NKWD - Zarząd NKWD (lokalne zarządy UNKWD republik
i obwodów wchodziły w skład centralnego, moskiewskiego UNKWD)
URK - Ugołownyj Rossijskij Kodeks - Rosyjski Kodeks Karny
URO - Uprawlenije Rajonnogo Otdieła - Zarząd Oddziału Rejonowego
URSR - Ukrajinśka Radianśka Socialistyczna Respublika (ukr.) - Ukraińska
Socjalistyczna Republika Sowiecka
USŁag - Uprawlenije Sołowieckich (Siewiernych) Łagieriej - Zarząd Łagrów
Sołowieckich (późn. Północnych)
USŁON - Uprawlenije Siewiernych Łagieriej Osobogo Naznaczienija - Zarząd
Łagrów Północnych Specjalnego Przeznaczenia
USSR - Ukrainskaja Socialisticzieskaja Sowietskaja Riespublika - Ukraińska
Socjalistyczna Republika Sowiecka
USTWYMŁag - jeden z łagrów na Syberii
USWITŁag - Uprawlenije Siewiero-Wostocznych Isprawitielno-Trudowych Łagieriej
- Zarząd Północno- wschodnich Obozów Pracy Poprawczej - administracja łagrów
kołymskich
vicarius expositus - wikariusz z prawami proboszcza
WAK - Wsierossijskaja Antirieligioznaja Komissija - Ogólnorosyjska Komisja
Antyreligijna
WAW - "Wiadomości Archidiecezji Warszawskiej"
WAWi - "Wiadomości Archidiecezji Wileńskiej"
WCIK - Wsierossijskij Centralnyj Ispołnitielnyj Komitiet - Ogólnorosyjski
Komitet Wykonawczy
WCzK Wsierossijskaja Czriezwyczajnaja Komissija po Bor'bie s
Kontrriewolucijej i Sabotażom Ogólnorosyjska Nadzwyczajna Komisja do Walki z
Kontrrewolucją i Sabotażem (1917- 1922) zob. GPU, OGPU
WDK - "Wiadomości Diecezji Kamienieckiej"
WKP - Wsierossijskaja Kommunisticzieskaja Partija - Ogólnorosyjska Partia
Komunistyczna
WKP(b) - Wsiesojuznaja Kommunisticzieskaja Partija (bolszewikow) - Wszechzwiązkowa
Komunistyczna Partia (bolszewików)
WORKUTŁag - łagry w okręgu Workuty
ZAHS - Zapysy Aktiw Hromadśkogo Stanu (ukr.) - Urząd Stanu Cywilnego
zawkom - zawodskoj komitiet komitet robotniczy danej
fabryki
ZH - "Zeszyty Historyczne"
ZP Zakon św. Pawła Pierwszego Pustelnika - paulini
ZSFSR - Zakawkazskaja Socialisticzieskaja Fiedieratiwnaja Sowietskaja
Riespublika - Zakaukaska Socjalistyczna Federacyjna Republika Sowiecka
ŻK - "Życie Katolickie"
ŻODA - Żytomyrśkyj Obłasnyj Derżawnyj Archiw (ukr.) - Żytomierskie
Państwowe Archiwum Wojewódzkie
1. Przy wyjaśnianiu nazw niektórych łagrów
korzystałem częściowo z pracy S. Kalbarczyka Wykaz łagrów
sowieckich miejsc przymusowej pracy obywateli polskich w latach 1939-1943,
Warszawa 1993, oraz z ustaleń H. Owsiany w Z historii i geografii
łagrów na Wyspach Sołowieckich, Warszawa 1996 (mps).